Praca żurawi wieżowych w niesprzyjających warunkach

Praca na żurawi wieżowym podczas niekorzystnych warunków atmosferycznych lub w warunkach kolizji wymaga od operatora odpowiednich umiejętności i ścisłego przestrzegania instrukcji eksploatacyjnej oraz przepisów. Niekorzystne warunki, w jakich muszą pracować żurawie wieżowe, mogą w istotny sposób wpłynąć na efektywność oraz wydajność pracy, a także bezpieczeństwo ich operatorów i najbliższego otoczenia.

Praca na żurawiu w niekorzystnych warunkach wymaga przestrzegania rekomendacji dotyczących ich eksploatacji w specyficznym środowisku. W artykule prezentujemy kluczowe aspekty, na które należy zwrócić uwagę, pracując na żurawi wieżowym w niesprzyjających warunkach.

Praca na żurawiu w niekorzystnych warunkach atmosferycznych

Niekorzystne warunki pogodowe to jeden z kluczowych czynników zagrażających bezpieczeństwu i wydajności pracy żurawi wieżowych. Zgodnie z nowelizacją ustawy żurawie wieżowe podczas wielkowymiarowej pracy mogą być eksploatowane na wietrze, który osiąga w porywach prędkość nie większą niż 10 m/s. Inna niż wielkowymiarowa praca na żurawi wieżowym może być kontynuowana w przypadku, gdy wiatr w porywach nie przekracza prędkości 15 m/s, chyba że producent w dokumentacji urządzenia przedstawił inne dopuszczalne prędkości wiatru.

Zabroniona jest praca na żurawiu podczas występowania wyładowań atmosferycznych i przy widoczności, która uniemożliwia operatorowi bezpieczne transportowanie ładunków. Żurawie wieżowe nie mogą również pracować w skrajnie niskich temperaturach, które ograniczają komfort pracy operatora oraz mogą przyczynić się do wypadku – np. poprzez oblodzenie stopni urządzenia. Zależnie od rodzaju żurawia oraz jego producenta, dźwignice te mogą pracować w ujemnych temperaturach oscylujących w granicach -15oC do -25oC.

Praca żurawi w warunkach kolizyjnych – 3 scenariusze kolizji

Kolejnym problematycznym scenariuszem jest praca na żurawiu wieżowym w warunkach kolizji. Należy wyróżnić trzy najpowszechniejsze sytuacje, w których dochodzi do kolizji podczas pracy żurawia wieżowego. Kolizja może nastąpić podczas gdy:

  • zasięg pracy wysięgnika żurawia zachodzi na obrys budynku lub konstrukcji – np. słupa wysokiego napięcia,
  • zasięg haków i lin żurawi lub ich ładunków zachodzi na zasięg wysięgnika innego żurawia lub urządzenia dźwigowego,
  • obszary pracy różnych żurawi zachodzą na siebie.

Rekomendacje dotyczące pracy żurawi wieżowych w niesprzyjających warunkach

Praca żurawi w warunkach kolizyjnych musi być zatwierdzona przez właściwą jednostkę Urzędu Dozoru Technicznego zgodnie z przedłożonymi informacjami związanymi z eksploatacją żurawia. Zatwierdzanie pracy żurawi wieżowych w warunkach kolizyjnych przez UDT reguluje rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 października 2009 roku w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego w zakresie eksploatacji niektórych urządzeń transportu bliskiego.

Jednym z kluczowych elementów organizacji pracy na żurawiu wieżowym w warunkach kolizji, jest stworzenie szkicu sytuacyjnego transportu pionowego. Dokument ten określa usytuowanie żurawi na obszarze pracy, a także ich lokalizację względem kolidujących elementów. Szkic sytuacyjny musi być dodatkowo wzbogacony planem zagospodarowania terenu oraz uwzględniać wszystkie strefy niebezpieczne. Przed rozpoczęciem pracy na żurawiu w warunkach kolizyjnych ze szkicem sytuacyjnym musi być zapoznana każda osoba biorąca udział w transporcie pionowym, tj. operator, sygnalista oraz hakowy.

Przed rozpoczęciem prac należy wyznaczyć również strefę niebezpieczną, w której występuje zagrożenie bezpieczeństwa lub zdrowia pracowników. Strefa ta powinna być wydzielona za pomocą taśmy ostrzegawczej lub barierek.

Wśród pozostałych istotnych działań, które ograniczają ryzyko wypadków lub awarii podczas pracy w warunkach kolizyjnych zalicza się również zadbanie o sprawnie funkcjonujący kanał komunikacyjny pomiędzy operatorem, hakowym i sygnalistą, a także pozostałymi pracownikami, którzy znajdują się w obszarze pracy żurawia wieżowego.

W przypadku pracy dwóch lub więcej żurawi wieżowych w warunkach kolizyjnych konieczne jest skoordynowanie zasad ich ruchu, tzn. wyznaczenie pierwszeństwa pracy urządzenia dźwigowego w konkretnej strefie niebezpiecznej, a w pobliżu zagrożeń ograniczenie tempa pracy żurawia do pierwszego biegu.

Praca na żurawiu wieżowym w warunkach kolizyjnych obliguje hakowego i sygnalistę do nieustannego kontrolowania toru wysięgnika oraz natychmiastowego komunikowania o wystąpieniu zagrożenia.

Do podstawowych zasad bezpieczeństwa, których należy przestrzegać podczas pracy w niesprzyjających warunkach, zalicza się także konieczność zachowania minimum 1 metra odstępu od ogrodzenia placu budowy oraz składowania materiałów nie bliżej niż 6 m od bariery bezpieczeństwa i ogrodzenia placu budowy. Praca żurawia wieżowego musi również zostać niezwłocznie przerwana przy ograniczonej i niedostatecznej widoczności, przy zbyt dużej prędkości wiatru lub skrajnie niskiej temperaturze powietrza, które mogą zagrozić bezpieczeństwu operatora oraz innych osób w otoczeniu żurawia.